Ο καπνός από τις δασικές πυρκαγιές δεν αποτελεί μόνο έναν άμεσο κίνδυνο για το αναπνευστικό σύστημα, αλλά ενδέχεται να συνδέεται και με σοβαρές μακροχρόνιες επιπτώσεις στην υγεία, σύμφωνα με νέα επιστημονικά δεδομένα που παρουσιάστηκαν στο συνέδριο του American Association for Cancer Research (AACR) 2026.
Η έρευνα, στην οποία αναφέρονται επιστήμονες του ΕΚΠΑ, εξετάζει τη σχέση της μακροχρόνιας έκθεσης σε καπνό πυρκαγιών με την εμφάνιση διαφόρων μορφών καρκίνου, φωτίζοντας μια λιγότερο ορατή αλλά ιδιαίτερα ανησυχητική πλευρά των συνεπειών των μεγάλων πυρκαγιών.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, η παρατεταμένη έκθεση σε αιωρούμενα μικροσωματίδια και τοξικές ουσίες που περιέχονται στον καπνό φαίνεται να συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του πνεύμονα, του παχέος εντέρου, του μαστού, της ουροδόχου κύστης, αλλά και μορφών καρκίνου του αίματος.
Οι επιστήμονες ανέλυσαν δεδομένα από περισσότερους από 91.000 συμμετέχοντες στις Ηνωμένες Πολιτείες, συνδυάζοντας δορυφορικές καταγραφές καπνού με στοιχεία ατμοσφαιρικής ρύπανσης στις περιοχές κατοικίας τους.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι ακόμη και σχετικά χαμηλά επίπεδα έκθεσης σε μικροσωματίδια PM2.5 φαίνεται να σχετίζονται με αυξημένους κινδύνους για την υγεία. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι ο καπνός των πυρκαγιών περιέχει καρκινογόνες ενώσεις και μπορεί να προκαλέσει φλεγμονώδεις αντιδράσεις στον οργανισμό, επηρεάζοντας όχι μόνο τους πνεύμονες αλλά και άλλα συστήματα του σώματος.
Παράλληλα, τονίζεται ότι οι δασικές πυρκαγιές εξελίσσονται πλέον σε έναν σημαντικό παράγοντα ατμοσφαιρικής ρύπανσης διεθνώς, καθώς η κλιματική κρίση αυξάνει τη συχνότητα και την ένταση των ακραίων φαινομένων.
Οι ειδικοί υπογραμμίζουν την ανάγκη περαιτέρω έρευνας γύρω από τη σύνθεση του καπνού και τις μακροχρόνιες συνέπειες της έκθεσης, ενώ επισημαίνουν ότι η ενημέρωση των πολιτών και η λήψη μέτρων προστασίας κατά τη διάρκεια μεγάλων πυρκαγιών είναι πλέον πιο σημαντικές από ποτέ.
